Zerbitzuak

GASTEIZKO AURREZKI KUTXA (1895-1990)

Gizarte Ekintzak.

Lehen gizarte-lana Bahitetxea izan zen, eta hau, beste leku batzuetan bezala, urte luzez izan zen garrantzitsuena. XX. mendea luze aurreratu arte, bere gizarte-lanak ongintzazkoak eta noizbehinkakoak izan ziren. 1922an 21.627,57 pezeta erabili ziren sari eta dohaintzetarako. 1925ean, lehen aldiz agertu zen Urteko Memorian Jarduera ongile sozialaren kapitulua, aurreko urtean berariaz sortutako funtsa aprobetxatuz. 7.050 pezeta banatu zituen kopuru txikitan, hainbat entitateri laguntzeko: Ospitale Zibila, Erruki Etxea, Asilo Probintziala, Eskola Kantinak; Arte eta Lanbide Eskola, Conferencias de San Vicente de Paul, La Gota de Leche, Aguinaldo del Soldado; eta sarietarako Haurraren Jaian. Urte horretan, 75. urtebetetzea zela eta, emandako emariek garrantzi handiagoa izan zuten, 39.350,39 pezeta, honela banatuak: 11.644,45 San Prudentzio kalea zolatzeko; 20.000 Arte eta Lanbide Eskolarako; 250 Hermanitas de los pobres-ei eta beste 250 Oblatas del Santísimo Redentor-entzat ; 1.050 mila ogi erosteko hiriko pobreen artean banatzeko; 1.206 Kutxaren sortzaileen arimagatik mezak ospatzeko; eta 4.949,94 langileei aparteko eskersariagatik emateko. Harreman horrek asko esaten du garaiko pentsaeraz eta gizarte-egoeraz, mezatan pobreentzat baino gehiago gastatzen baitzen. Urte horretan, halaber, eguneko 1,50 pezetako biziarteko pentsio eman zitzaizkien 75 urtetik gorako bi sexuetako adineko 10 txirori.

Gizarte ekintzak, gizartekoa baino ongintzazkoagoa, urte batzuetan zehar horrelakoak izan ziren, nahiz eta lagundutako erakunde kopurua handitu. Aguraingo Ganadu Lehiaketari eta Homenajes a la Vejez (“Zahardadeari Omenaldia”)  diruz lagundu zien, eta ezarleei sariak gehitu zitzaizkien. Ezarleei sariak (5.000 pezetatakoak) Aurrezkiaren Eguneko sari bihurtu ziren 1925ean lehenak debekatu ondoren. 1930eko hamarkadako langile-krisiaren ondorioz, Kutxak eta Udalak sostengatu zituzten jantoki ekonomikoak jarri behar izan ziren martxan, langabetuei laguntzak emanez. 1931n, Mendizorrotzako estadioko lurrak erosi zituen, futbol-zelaia Deportivo Alavési alokatuz, eta gainerako instalazioekin beretzat gorde zituen. Gerran, ohikoak izan ziren dohaintza patriotiko gisa definitutako laguntzak.