Euskalerrian Euskalerriaren Adiskideen Elkartearen bozeramaile izateko egin zuen ahalegin berritzaileak ukituta ageri den elizgizonetako bat. Bergarako Oxirondoko Andre Maria parrokiako apaiza zen, eta, elkarte bereko Batzar Nagusien 1777ko laburpenen arabera, 1777ko apaiza. 10-12, eta 1781, orr. (32. or. eta hurrengoak), patataren hazkuntzari buruzko zenbait esperimentutan erabiltzen zen, eta, argitara eman aurretik, bere behaketak agortzen zituen, "albiste zehaztugabeak edo zehaztugabeak ez zabaltzeko". Baina gure Oxirondoko apaiza beste gauza batzuez ere arduratzen zen. Garitano Aldaetak Peñafloridako kondeari idatzi bat bidali zion Bergaran 1775eko otsailaren 18ko data duen idatzi luze bat, Bergarako Errege Itsas Eskola Santuak Bergarako erresumari eskaintzen dizkion gogoetak izenburupean. VEUSKALERRIAREN ADISKIDEEN ELKARTEA. Madrilgo Artxibo Historiko Nazionaleko Inkisizioaren paperen artean 2.236/l, barneko zenbakirik gabe, Logroñoko Auzitegiak Kontseilu Gorenari bidalitako gutun bat dago, Rafael de Garitano, Bergarako apaiz parrokoaren aurkako sumarioa igorriz, eskaera eta beste delitu batzuengatik (l-10-1773).
Luis F. LARRAÑAGA.
Luis F. LARRAÑAGA.