Mendebaldeko gazte sukar musikal geldiezina nahiko berandu iritsi zen Euskadira, beste hainbat kultura gertakari bezala, frankismoaren traben ondorioz. Baino heldu zenean sekulako astindura izan zen. 70. hamarkadako nagusi izan zen pop-rock melodikoaren oinordea ahoan bizarrik ez zuen inarrosaldi zaratatsua izan zen: punk-rockaren arima eta itxurak, gehi bere bidelagunak, baino ez adiskideak, diren rock astuna eta heavy metal.
Industriadun periferian, hiriburuen nagusitasunaren alboan, txoko garrantzitsua lortu zuen. Errenteria (Alarma, Odio, Basura, TNT); Leintz-Gatzaga (Doble Cero-RIP, Cirrosis, Bihotzerreak; Eskoriatza…); Irun (Vómito Social, Antirrégimen.); Andoain (BAP!, Karkaxa) eta Bilboko Ezker aldean ( Zarama, Eskorbuto, Vulpes, Distorsión, Gazte Hilak, Nacional 634) izan ziren punk eztandaren buruak, aurreko garaiko hainbat astunekin, lehen aitatutako Tensión nafarrak, Optalidón (Donostia) Cicatriz en la Matriz (Gasteiz) eta antzeko beste izugarrikeriak. Garai berri eta ipurterre haien lehen lotzaile Destruye! fanzine donostiarra izan zen, Javi Sayések egiten zuena, bestelakoa zen eszena langile goresgarria egun batean bera ere agertokira igotzea erabaki zuena Ezin Izan taldearekin.
Bolada berri honetako musikan gizarte arauen aurkako jarrera eman zen, sistemaren kontra. Argitasun ideologiko handiagoko taldeen etorrera falta zen, rock ihardukitzaile eta muturreko sigla politikoen arteko lotura berritzailea, eta beraz polemikoa gertatzeko. Talde horiek Hertzainak (Gasteiz), Barricada (Iruñea) Kortatu (Irun) deitu ziren eta zerrenda luze bat zeinetan mota guztietako musika eta ideiak nahasten ziren baino bati zuzen-zuzen eta mamira: AHV, Baldin Bada, Madarikatuak, Parabellum, Erriberako Piperrak- Piskerra, Zer Bizio?, Potrotaino (guztiak diskoak grabatu zituzten) eta abar luze bat.
Egin egunkariak ( Mendizorrotzan, Gasteiz, Egin Rock jaialdia antolatu zuena, 1984ko urtarrilaren 21ean) Herri Batasunaren Martxa eta Borroka moduko kanpainak eta hainbat diskoetxeen merkatu interesak eta taldeen ordezkariak “mugimendua” babestu zuten, Euskal Rock Erradikala izan zelarik bere izena eta bere-berea zen babes autonomoa izan zuena, irrati askeen, kolektiboen, argitalpenak (fanzinak) eta beste inarroste moduen sormenarekin. “4en diskoa” (Jotakie, Cicatriz, Kortatu eta Kontuz HI! taldeen lehena, Oihukak argitaratua) deitutakoa iraultza durunditsu haren ikurretako bat bezala geratu da. Katakrak iruindar kasetaz gain egin ziren beste bilduma diskoak, hala nola Condenados a luchar, Discos Suicidas bizkaitarrek argitaratua.
Lehen aitatu den bezala Freak taldea hartzen da lehen talde gasteiztarra benetan punk eta bizitza laburrekoa. Magisteritza eskola gune neuralgikoa izanik Josu Zabala, akordeoilaria eta konpositorea nabarmentzen hasi zen. Bera eta Tito Aldama gaita-jolea izango dira Gasteizko rockaren buru gailenak Hertzainak taldearekin., Xabier Montoia Gammarekin batera. Euskal tankerako The Clash: rock, reggae eta punk, euskal militantzia eta muturreko jarrera. Garai berean Agurainen sortu zen La Polla Records, rock musikari asaldatzaileak, britainiarren tankerako gandorrak, kritika buruargia egiten zutenak listua balira punk himnoak ahotik jaurtikiz. M-16 taldetik hornitu zen Cicatriz en la Matriz (gero Cicatriz besterik gabe) punka inpentsan. Hertzainak eta bere lankide Banda Municipal de Ska taldeen jamaikar uhin reggaeak bere ezartze ofiziala Potato taldean eduki zuen eta gero Kannabis, Korroskada eta Kua-trolean, edo Laudiotik Danba. Potatokoak bere gurutzada karibetarra urte eta disko askotako temaz hartu zuten, bereizketak, bere historia jasotzen duen liburua eta duela gutxiko ondorioak, abeslariarena Potxo Torena bezalakoak, barne.
Errobi eta Niko Etxart izan baziren euskal rockaren aitzindariak Bidasoaren iparraldetik, hegoaldeko muturreko rockzale ezinegona ustekabean harrapatu zuen Iparraldeko eszena gaztea fotokopiatutako ziruditen jarrerak erabiliz erantzun zuena: gaztetxeak, irrati aske saiakerak, kolektiboak (Patxa, Piztu) eta Huarteko Punkak, KGB, Zein Ere, Izan, Beyrouth-Ouest eta hainbat talde.